"Ik ben de laatste tijd zo moe."

Een zin die ik regelmatig uitspreek. Soms tegen mijn vriend, soms tegen mijn ouders en soms alleen in mijn eigen hoofd. En vrijwel direct volgt er nog een gedachte.

Of begint het weer?

Dat is één van de dingen die een ernstige psychische ontregeling van me heeft afgepakt. Niet omdat ik nooit meer moe of somber mag zijn. Maar omdat ik mezelf niet meer altijd geloof. Na alles wat er is gebeurd, voelt een gewone baaldag niet altijd meer als een gewone baaldag.

Iedereen heeft weleens een periode waarin hij slecht slaapt, wat minder energie heeft of zich somber voelt zonder duidelijke reden. Dat hoort bij het leven. Maar wanneer je ooit een ernstige depressie, een manie of een andere psychische ontregeling hebt meegemaakt, krijgt zo'n gevoel ineens een andere betekenis.

Een depressie begon bij mij ook niet op één dag. Een manie kondigde zich ook niet aan met een grote waarschuwingsknop. Achteraf waren er signalen. Kleine veranderingen die uiteindelijk het begin bleken van iets veel groters. Ik denk dat dat de reden is dat ik nu achter iedere verandering een vraagteken zet.

Ben ik moe omdat het al dagen warm is? Of glijd ik langzaam weer een depressie in? Voel ik me vandaag wat somber omdat iedereen weleens een mindere dag heeft? Of is dit het eerste signaal dat ik opnieuw moet ingrijpen?

Ik wou dat daar een duidelijke grens voor bestond. Dat ik precies wist wanneer iets 'gewoon menselijk' is en wanneer ik aan de bel moet trekken. Maar die grens is er niet. En dat vind ik soms heel moeilijk. Niet weten. Twijfelen. Afwegen.

Die alertheid zit bovendien niet alleen bij mij. Ook de mensen om mij heen kijken mee. Begrijpelijk, want zij hebben ook gezien hoe het eruit kan zien als het echt misgaat.

"Neem je je medicatie nog wel goed in?"

"Ik vind je de laatste tijd wat somber."

Het zijn vragen die voortkomen uit liefde en betrokkenheid. En toch merk ik dat ze iets met me doen. Dat ik soms eerst zelf wil uitzoeken wat er aan de hand is voordat ik er iets over zeg. Niet omdat ik iets wil verbergen, maar omdat ik zelf nog niet weet of het een gewone dip is of iets waar ik iets mee moet.

Ik besef me dat het niet alleen herstellen is van de ontregeling zelf, maar ook herstellen van het vertrouwen.

Natuurlijk wil ik alert blijven. Ik weet als geen ander hoe belangrijk het is om signalen serieus te nemen. En ik weet ook dat een terugval nooit helemaal uitgesloten is. Maar ik wil niet dat die alertheid omslaat in wantrouwen. Ik wil niet dat iedere slechte nacht, iedere sombere dag of iedere vermoeide week voelt als een mogelijke aankondiging van iets groters.

Inmiddels is het bijna drie jaar geleden dat ik voor het laatst ernstig ontregeld was. En ik merk dat mijn herstel langzaam een andere vorm krijgt. Waar het eerst vooral ging over overeind blijven, gaat het nu steeds vaker over iets anders. Over vertrouwen.

Vertrouwen dat ik mezelf weer een beetje mag geloven. Dat ik een baaldag mag hebben zonder direct bang te zijn. Dat ik moe mag zijn zonder meteen mijn hele hoofd af te speuren naar verklaringen. Dat is de volgende stap in mijn herstel. Mezelf weer iets vaker durven geloven.